Plankdoorbuiging berekenen

Controleer direct of je plank doorbuigt onder het gewicht — en ontdek hoe je hem kunt verstevigen.

Bijv. boeken, kleding, vaatwerk…

Indicatieve resultaten. Offcut kan niet aansprakelijk worden gesteld voor schade door gebruik van dit hulpmiddel.

Max. doorbuiging —
—

Hoe werkt deze calculator?

Voer de lengte, diepte, dikte, het materiaal en de belasting van uw plank in. De calculator past de Euler-Bernoulli balktheorie toe om de maximale doorbuiging te berekenen — hoeveel de plank doorbuigt op het meest belaste punt.

De L/δ-verhouding: de sleutelindicator

De toelaatbare doorbuiging wordt doorgaans uitgedrukt als breuk van de overspanning (L). Voor een boekenkast of woonkamerplank streeft men naar minimaal L/300 (2,7 mm voor een plank van 800 mm). Onder L/150 is de doorbuiging duidelijk zichtbaar.

Welk materiaal voor een stijve plank?

  • Berken multiplex (E ≈ 11.000 MPa) — uitstekende stijfheid/gewicht verhouding
  • Massief beuk (E ≈ 12.000 MPa) — hoge stijfheid, mooie afwerking
  • MDF (E ≈ 3.000 MPa) — betaalbaar, maar 3× buigzamer dan multiplex
  • Melamine / spaanplaat (E ≈ 2.500 MPa) — het meest buigzaam: alleen voor korte overspanningen

Praktische tips

  • Dikte verhogen — van 18 naar 25 mm verlaagt de doorbuiging 2,4×.
  • Overspanning verkorten — een middenstijl toevoegen vermindert de doorbuiging met 75%.
  • Stijver materiaal kiezen — spaanplaat vervangen door multiplex kan de stijfheid 4× verhogen.

Hoe werkt deze rekenmachine?

Het berekeningsmodel

δ = (5 × q × L⁴) / (384 × E × I)

δ = doorbuiging (mm) · q = verdeelde last (N/mm) · L = overspanning (mm) · E = elasticiteitsmodulus (MPa) · I = traagheidsmoment (mm⁴)

De berekening is gebaseerd op de Euler-Bernoulli balktheorie. De directe doorbuiging (δ) wordt berekend op basis van het ondersteuningstype, en vervolgens vermenigvuldigd met de kruipcoëfficiënt k_def uit Eurocode 5 (EN 1995, Tabel 3.2) om de langetermijndoorbuiging te verkrijgen. De gehanteerde comfortnorm is L/δ ≥ 300: een plank van 900 mm mag niet meer dan 3 mm doorbuigen.

Woordenlijst

Doorbuiging
Maximale verticale vervorming van een plank onder belasting, gemeten op het laagste punt. De universele vuistregel is L/300: voor een overspanning van 900 mm mag de doorbuiging niet meer dan 3 mm bedragen.
Elasticiteitsmodulus (E)
Maat voor de stijfheid van een materiaal, uitgedrukt in MPa (N/mm²). Hoe hoger E, hoe minder het materiaal doorbuigt onder belasting. Berkenmultiplex (E ≈ 9 000 MPa) is veel stijver dan spaanplaat (E ≈ 2 300 MPa).
Kruip (coëfficiënt k_def)
Progressieve vervorming van een materiaal onder constante belasting over tijd. De coëfficiënt k_def, gedefinieerd door Eurocode 5 (EN 1995, Tabel 3.2), vergroot de directe doorbuiging om langetermijnvervorming te voorspellen. Spaanplaat (k_def = 2,25) kruipt veel meer dan massief hout (k_def = 0,60) of multiplex (k_def = 0,80).
Vrije overspanning
Afstand tussen de twee steunpunten van een plank, gemeten vrij. Dit is de meest invloedrijke parameter op de doorbuiging: de overspanning verdubbelen vermenigvuldigt de doorbuiging met 16 (vierde macht in de Euler-Bernoulli formule).

Waarvoor dient deze rekenmachine?

  • De optimale plankdikte kiezen op basis van de overspanning en de geplande belasting
  • De stijfheid van een bestaande plank controleren voordat deze met boeken of zware voorwerpen wordt beladen
  • De prestaties van verschillende materialen vergelijken (MDF, berkenmultiplex, massief hout, glas) voor dezelfde afmetingen
  • Een op maat gemaakte boekenkast dimensioneren door de overspanning, het materiaal en de dikte aan te passen om binnen L/300 te blijven
  • De impact van het ondersteuningstype (eenvoudige steunen, ingeklemde uiteinden, nis) op de berekende doorbuiging evalueren

Houtgidsen & zaagtips

Één email per maand: 1 tip, 1 artikel, 1 update. Geen spam.

Door in te schrijven stemt u in met het ontvangen van e-mails van offcut.tools. Uitschrijven kan altijd. Privacybeleid